۳ راه برای درمان وسواس فكری

تیم تحریریه حال
درمان وسواس فکری
۰۲ بهمن

امروز یک سه شنبه معمولی است، که ناگهان متوجه میشوم مشاور من، که همیشه دو بار در روز به من پاسخ می دهد ، خبری از او نیست .یک سری افکار آشفته و درهم و برهم از سر من گذشت که : “اگر او فوت شده باشد چی ؟ با سابقه ای که از خودم در طول عمرم راجع به افکار وسواسی سراغ داشتم ، آن را نادیده گرفتم چون این یک فکر بدون شواهد و مدارک است .

وسواس فکری یکی از اختلالات رفتاری است که ممکن است به دلایل مختلف در برخی از افراد رخ دهد و به همین جهت درمان وسواس فکری در حال حاضر برای افراد بسیار مهم است.

این وسواس باعث می شود تا افراد به طور دائم از داشتن یک فکر مزاحم رنج ببرند. آنها خود را در حالتی میبینند که  صدمات مختلفی به آن ها تحمیل می‌شود.این افکار معمولاً با ترس و ناراحتی برای افراد همراه است. وسواس فکری می تواند به دو صورت پنهان و یا آشکار در فرد وجود داشته باشد. وسواس فکری پنهان معمولاً خطری برای فرد ندارد. تا زمانی که خود فرد یا دیگران متوجه وسواس فکری پنهان نشوند امری عادی قلمداد می شود.

راههایی برای جلوگیری از ایجاد وسواس فکری

آناتومی یک تفکر وسواسی

تفکر وسواسی یک سری افکار تکراری است که معمولا در ذهن ما جریان دارد و اغلب با قضاوت های منفی همراه می شود. آنها می توانند از قضاوت های غیرواقعی نسبت به خود مانند “من به اندازه کافی خوب نیستم” یا نگرانی بابت مسایل کوچک مانند فراموش کردن خاموش کردن اجاق گاز یا قفل کردن درب تا مسایل پیچیده تر مانند ترس از سقوط ، مرگ و میر ناشی از بیماری و باشند.

هنگامی که این افکار به ذهن ما وارد می شود، عموما اولین واکنش ما ناراحتی است و به دنبال آن تلاش برای اجتناب از چیزهای ناخواسته. این طبیعت بشر است ،  هنگامی که چیزی بد است، ما از آن اجتناب می کنیم. اجاق داغ است، بنابراین ما آن را لمس نمی کنیم.به همین سادگی!

اما تفکر وسواس یک جانور متفاوت است. هنگامی که ما سعی می کنیم تا از یک تفکروسواسی جلوگیری کنیم، مغز به ما در مورد اندیشه های ناخواسته یادآوری می کند تا ما فراموش نکنیم که در مورد آن فکر کنیم. این همان اصل اساسی است که گفته می شود در مورد چیزی فکر نکنید  و فکر بعدی ما دقیقا همان چیزی است که ما نباید در مورد آن فکر کنیم.
راز این است که تمام افکار، به خودی خود معنایی ندارند . همانطور که دیپاک چوپرا می گوید، “افکار فقط تصاویر ذهنی اندک هستند. آنها تا زمانی که  خود شما نخواهید ، مهم نیستند.

نام گذاری کنید

برای متوقف کردن تفکر وسواسی در مسیرهای خود، مهم است که این افکار را در وهله اول شناسایی کنید. به نظر ساده است، اما کمی پیچیده تر از آن است که فکر میکنید ما باید این الگوها را قبل از اینکه بتوانیم آنها را تغییر دهیم، ابتدا شناسایی کنیم. اغلب زمانی که ما در یک حلقه شناختی گیر کرده ایم، یک عادت را تکرار میکنیم  مانند ور رفتن با ناخن ها یا بررسی هر چند دقیقه یکبار رسانه های اجتماعی، که این عادات ناخواسته اتفاق می افتد .

دفعه بعد که شما خودتان را درگیر این مسایل دیدین، متوقفشان کنید.از اینجا، افکار وسواسی را نامگذاری کنید.  سپس این اندیشه ها را بررسی کنید تا بدانید که چگونه آنها ایجاد میشوند و شما چگونه به آنها پاسخ میدهید .هنگامی که آنها از ذهن شما خارج شدند، سعی کنید علت اصلی افکار را برای به دست آوردن یک دیدگاه مشخص کنید. اگر نگرانی در مورد عدم دریافت جواب پیامک شما از طرف دوستتان یا یک اشتباه سهوی در یک آزمون باشد، برای پیدا کردن ریشه مسئله تلاش کنید.
ریشه نگرانی مورد اول ترس از دست دادن دوستتان  و در مورد دوم ترس از مردودی در آن درس است .

وسواس در افراد

پذیرش را تمرین کنید

گام بعدی برای متوقف کردن تفکر وسواسی، پذیرش است. به خاطر داشته باشید که افکار تنها افکار هستند.  مجموعه ای از نورون ها که در مغز شلیک می شوند،  نه چیزی بیشتر. همانطور که ما یاد می گیریم افکار وسواس پذیر را بپذیریم، ما شانس بیشتری برای متوقف کردن آنها به دست می آوریم.
تلاش برای جلوگیری، سرکوب و یا فرار از این افکار ناخواسته به تقویت آنها کمک می کند و آنها را بدتر و بدتر می کند، پذیرش، به جای کنترل و اجتناب، کلید موفقیت است. ” پذیرش “، به معنای رها کردن و استعفا نیست.

برای پذیرش افکار وسواسی، در مورد آنچه که انجام می دهید و آنچه کنترلی روی آن ندارید، واقع بین باشید.
هنگام وسواس در مورد گذشته و یا نگرانی در مورد آینده، این سوال را خودتان را از خودتان بپرسید:” آیا می توانم در این مورد در حـال حاضر کاری انجام دهم؟ اگر پاسخ بله بود، ببینید چکار می توانید انجام دهید و آن را انجام دهید و اگر پاسخ نه بود، تمام سعی تان را بکنید آنچه هست را بپذیرید .

 

مدیتیشن برای رهایی از وسواس فکری

بخشی از این که چرا تفکر وسواسی اینقدر ناراحت کننده است، به دلیل احساسات بدی است که با این افکار همراه است. در حالی که شما برای شناختن و پذیرش آنها تلاش می کنید، با استفاده از تمرینات مدیتیشنو تمرکز ذهنی می توانید پاسخ های هیجانی منفی را هم از بین ببرید.

در روانشناسی امروز، روانشناسان،  تاثیرگذاری بر ذهن را اینگونه تعریف میکنند : پاک کردن ذهن و تمرکز بر اینکه چگونه ذهن و بدن شما در لحظه حـال خود را احساس می کند، برای رسیدن به این هدف، مدیتیشن و مجموعه ای از تمرینات ذهنی برای هدایت ما به لحظه حـال و مکان فعلی نیاز است  که اضطراب را از بین ببرد. اضطرابی که می‌تواند باعث فشار به مغز و بسیاری از بیماری های دیگر شود. هنگامی که تفکر وسواسی وارد صحنه می شود، تمرین تنفس عمیق را امتحان کنید با دم به مدت چهار ثانیه ، نفس را برای چهار ثانیه نگه دارید و سپس برای چهار ثانیه آنرا به بیرون دهید .

با جستجوی اینترنتی می تواند سایر فعالیت های مدیتیشن و تاثیر گذاری بر ذهن را امتحان کند. همچنین در کلاس های مدیتیشن می توانید تکنیک های مختلف در یک محیط حمایتی همراه  با دیگران بیاموزید.

وسواس فکری شدید

وسواس فکری شدید

تفکر وسواسی بخشی طبیعی از طبیعت بشر است، اما همچنین می تواند نشانه های بیماری های مختلف روانی، به ویژه اختلال وسواسی اجباری و طیف وسیعی از اختلالات اضطراب دیگر باشد. اگر خود را در معرض افکار مزاحم و پایدار دیدید یا اگر فقط می خواهید یک تفکر وسواسی را مدیریت کنید به یک متخصص بهداشت روانی مراجعه کنید. مشاوره روانشناسی ، بهترین راه برای درمان اختلالات روانی مختلف است

اگر وسواس فکری پنهان برای فرد نمایان شود می تواند در بلند مدت برای خود یا اطرافیانش مشکلاتی را به وجود بیاورد. در واقع وسواس فکری باعث می شود تا فرد کاری را بر طبق اجبار درونی انجام دهد. در برخی از موارد توانایی کنترل آن ندارد.

 

شناخت علائم وسواس فکری

وسواس فکری با توجه به شرایط زندگی و محیط می تواند متفاوت باشد. وسواس فکری عامل مهمی است تا فرد نسبت به امورات زندگی خود حساسیت های فراوانی نشان دهد. وسواس فکری همراه با علائمی است.
یکی از اصلی ترین علایم وسواس فکری مربوط به پردازش حرف های خود فرد می باشد. در واقع در این روش فرد به طور مرتب در مورد کارها و حرف هایی که زده فکر می کند و به مناسب یا عدم مناسب بودن آن می اندیشد. در عمل این کار امر پسندیده ای است که می تواند باعث ارتقاء شخصیت افراد در جامعه شود. اما همین رفتار با حساسیت های بسیار می تواند به یک وسواس فکری تبدیل شود.

از دیگر علائم وسواس فکری می توان به وسواس در مورد مسائل جنسی اشاره نمود. در این مورد فرد به صورت دائم حساسیت های مختلفی درباره ی مسائل جنسی برای خود ایجاد می نماید.
در برخی از موارد دیده شده که افراد نسبت به اینکه به خود یا فرد دیگری در ارتباطشان صدمه وارد نموده اند دچار وسواس فکری هستند.
از جمله علائم دیگر وسواس فکری می توان به وسواس در مسائل بهداشتی، ترس درباره قرار دادن جسم ها در مکان مناسب خود و … اشاره نمود.

راه های درمان وسواس فکری

وسواس فکری را می توان از طریق مصرف داروهای مختلف یا روش مشاوره وسواس فکری و البته داروهای گیاهی، درمان کرد

داروی گیاهی وسواس فکری

داروی گیاهی وسواس فکری بسیار متنوع و زیاد است. می‌‎توانید از دمنوش گل گاو زبان می‌توانید برای کنترل اضطراب و از دارچین و عرق کاسنی برای در درمان وسواس استفاده کنید. البته می‌توانید از لیمو، گل ختمی، گل بنفشه، ریواس، افتیمون و فرنجمشک نیز در درمان وسواس استفاده نمایید. این روش درمانی در منزل درواقع همان خود درمانی وسواس است که این خود درمانی وسواس درواقع بدون نیاز به پزشک و داروهای شیمیایی انجام می‌‍شود. البته دقت کنید استفاده بی رویه از پیاهان دارویی نیز می‌تواند خطراتی داشته باشد.

داروی شیمیایی برای وسواس فکری

اما داروهایی که برای وسواس فکری تجویز می شوند باعث جلوگیری از بازجذب یا دفع سروتونین در مغز می شوند( سروتونین همان ماده ای است که در مغز انسان ترشح شده و باعث انتقال پیام های عصبی در طول نورون های مغز می شود.) و به این ترتیب به درمان وسواس فکری کمک میکنند. از این داروها می‌توان به

فلوکستین، فلووکسامین، سرترالین، پاروکستین، کلومی پرامین، سیتالوپرام، اس سیتالوپرام، ونلافاکسین اشاره کرد که مقدار مصرف و اینکه کدامیک مناسب شماست نیاز به نظر و مشورت دکتر دارد.

البته یک درمان روانشناختی نیز وجود دارد که به شما کمک می کند با افکار وسواسی خود روبرو شوید و آن را بدون اجبار درمان کنید که اینکار نیاز به مشاوره و گفتگو با روانشناس و البته تمرین درمان وسواس فکری دارد. در دوره درمان٬ فردی که دچار وسواس فکری شده است می تواند بیشترین نقش را داشته باشد. تا وقتی که فرد وسواس فکری خود را به عنوان یک اختلال روانی نشناسد نمی توان برای درمان او اقدام نمود.

 

سوالات متداول:

چجوری وسواس فکری رو از بین ببریم

بهترین راه مراجعه به روانشناس یا مشاوره آنلاین با روانشناس است زیرا با توجه به شرایط شما از بین 3 راه گفته شده، بهترین راه را به شما پیشنهاد خواهد کرد

نیاز به مشاوره برای وسواس فکری دارم

مشاوره برای وسواس فکری یکی از خدمات پزشکان «حال» است که می‌توانید به راحتی در منزل یا محل کار و در فضایی امن مشکلات خود را مطرح نمایید

مقالات مرتبط

2 دیدگاه

  • معاشرت با انسان هایی که وسواس فکری دارند واقعا سخته
    امیدوارم با معرفی کردن این مقاله بتونم به بهبود دوستانم کمک کنم

    • بله دقیقا.متاسفانه درصورتی که این اشخاص درمان نشوند، شرایط هم برای خودشان و هم برای اطرافیانشان سخت می شود.
      امیدواریم که این مقاله برای شما و دوستانتان مفید واقع شود.
      از همراهی شما سپاسگزاریم.